TAVI, yani Transcatheter Aortic Valve Implantation, ciddi aort kapak darlığında kullanılan modern ve daha az invaziv bir kapak tedavisidir. Aort kapağı, kalpten çıkan ana damarın başlangıcında yer alır ve kanın vücuda doğru yönde pompalanmasını sağlar. Bu kapak ileri derecede daraldığında kalp kanı pompalamak için çok daha fazla çalışmak zorunda kalır. Sonuçta nefes darlığı, göğüs ağrısı, bayılma, çabuk yorulma ve kalp yetersizliği gelişebilir. TAVI işleminde yeni kapak çoğu zaman kasık damarından ilerletilen kateterler aracılığıyla kalbe ulaştırılır ve daralmış kapağın içine yerleştirilir. Böylece göğüs kafesi açılmadan, uygun hastalarda aort kapak darlığı tedavi edilebilir. TAVI kararı; hastanın yaşı, cerrahi riski, kapak yapısı, damar anatomisi, eşlik eden hastalıkları ve yaşam beklentisi dikkate alınarak Kalp Takımı tarafından verilmelidir. 2025 ESC/EACTS kapak hastalıkları kılavuzu, TAVI ve cerrahi kapak değişimi kararında Kalp Takımı değerlendirmesi, hasta yaşı, anatomi ve cerrahi riskin birlikte ele alınmasını vurgular.
Aort kapak darlığı nedir?
Aort kapak darlığı, kalbin ana çıkış kapağının kireçlenme veya yapısal bozulma nedeniyle daralmasıdır. Kapak daraldığında kalp, kanı vücuda göndermek için daha fazla basınç üretmek zorunda kalır. Bu durum yıllar içinde kalp kasını yorabilir ve tedavi edilmezse kalp yetersizliğine kadar ilerleyebilir.
TAVI nedir?
TAVI, daralmış aort kapağının açık kalp ameliyatı yapılmadan, kateter yöntemiyle yeni bir kapakla tedavi edilmesidir. İşlem çoğunlukla kasık damarından yapılır. Yeni biyolojik kapak, kateter sistemiyle kalbe taşınır ve eski dar kapağın içine yerleştirilir.
TAVI kimlere uygulanır?
TAVI genellikle ciddi aort kapak darlığı olan ve kapak değişimi gereken hastalarda değerlendirilir. Özellikle ileri yaşta, cerrahi riski yüksek olan veya açık ameliyatın daha riskli olabileceği hastalarda önemli bir seçenektir. Ancak günümüzde yalnızca “çok riskli hastalara” değil, uygun anatomiye sahip bazı daha düşük riskli hastalara da uygulanabilmektedir. Yine de genç hastalarda, uzun yaşam beklentisi olanlarda ve bazı kapak anatomilerinde cerrahi kapak değişimi daha uygun olabilir. ACC/AHA yaklaşımında da TAVI’nin özellikle ileri yaşlı veya cerrahi riski yüksek hastalarda öne çıktığı; 65–80 yaş aralığında ise kararın hasta ile ortak karar verme ve Kalp Takımı değerlendirmesiyle verilmesi gerektiği belirtilir.
TAVI ameliyatın yerine geçti mi?
Hayır. TAVI, açık kalp ameliyatının tamamen yerine geçmiş değildir. Bazı hastalarda TAVI en uygun seçenek olabilirken, bazı hastalarda cerrahi kapak değişimi daha doğru olabilir. Özellikle genç yaş, uzun yaşam beklentisi, kapak yapısı, ek kapak hastalıkları, koroner damar hastalığı ve damar anatomisi karar üzerinde etkilidir.
TAVI işlemi nasıl yapılır?
TAVI çoğunlukla kasık atardamarından girilerek yapılır. Kateter sistemi damar içinden ilerletilerek kalbe ulaşılır. Yeni kapak, daralmış aort kapağının içine yerleştirilir ve burada çalışmaya başlar. İşlem öncesinde ekokardiyografi, anjiyo ve özellikle bilgisayarlı tomografi ile kapak ölçümleri ve damar yapısı ayrıntılı değerlendirilir.
TAVI sonrası iyileşme süreci nasıldır?
TAVI açık kalp ameliyatına göre daha az invaziv olduğu için uygun hastalarda hastanede kalış ve iyileşme süreci daha kısa olabilir. Ancak bu durum her hasta için aynı değildir. Hastanın yaşı, ek hastalıkları, böbrek fonksiyonları, ritim durumu ve işlem sonrası kapak performansı takip edilir. Bazı hastalarda işlem sonrası ritim problemi veya kalıcı pil ihtiyacı gelişebilir.
TAVI’nin riskleri var mı?
Evet. TAVI modern ve etkili bir yöntemdir; ancak risksiz değildir. Damar giriş yeri komplikasyonları, kanama, inme, kapak çevresinden kaçak, böbrek fonksiyon bozulması, ritim bozukluğu ve kalıcı pil ihtiyacı gibi riskler olabilir. Bu nedenle işlem kararı ayrıntılı değerlendirme sonrası verilmelidir.
TAVI kararı kim tarafından verilmeli?
TAVI kararı tek başına bir işlem kararı değildir. Kardiyoloji, girişimsel kardiyoloji, kalp-damar cerrahisi, görüntüleme uzmanları ve gerektiğinde anestezi/geriatri ekiplerinin birlikte değerlendirdiği Kalp Takımı yaklaşımı önemlidir. Amaç, hastanın yaşam süresi, yaşam kalitesi ve işlem güvenliği açısından en doğru yöntemi seçmektir. 2020 ACC/AHA kapak kılavuzu da ciddi kapak hastalığında girişim düşünülen hastaların multidisipliner ekip tarafından değerlendirilmesini önerir.
TAVI, uygun hastada aort kapak darlığı için açık cerrahiye daha az invaziv bir alternatiftir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Aort kapak darlığı, TAVI veya cerrahi kapak değişimi kararı; ekokardiyografi, tomografi, damar yapısı, cerrahi risk ve Kalp Takımı değerlendirmesi sonrası kişiye özel verilmelidir.
Kaynaklar
Praz F, Borger MA, Lanz J, et al. 2025 ESC/EACTS Guidelines for the management of valvular heart disease. European Heart Journal. 2025;46(44):4635-4736. doi:10.1093/eurheartj/ehaf194.
Otto CM, Nishimura RA, Bonow RO, et al. 2020 ACC/AHA Guideline for the Management of Patients With Valvular Heart Disease. Circulation. 2021;143:e72-e227. doi:10.1161/CIR.0000000000000923.
